Savoir vivre przy stole

Na efekt przyjęcia oprócz podawanych dań w równym stopniu wpływa estetyczne nakrycie stołu.

Najczęściej spotykaną formą przyjęć są przyjęcia zasiadane. Urządzane są z okazji ślubów, imienin, rocznic i świątecznych spotkań w gronie rodzinnym i przyjaciół. W zależności od pory ich rozpoczynania są to: śniadania, obiady i kolacje, przy czym poza dniami świątecznymi, w których urządzane są uroczyste śniadania, goście zapraszani są przede wszystkim na pozostałe posiłki. Wygląd stołu to niezwykle ważna rzecz, dlatego też tak istotne jest nie tylko to co podamy, ale także jak. Pamiętajmy, by zachować umiar i stworzyć harmonię poszczególnych elementów - obrusa, serwetek, nakryć i dekoracji.

Obrus

Obrus powinien być nie tylko czysty ale też idealnie uprasowany i zwisać równo z każdej strony stołu - ok. 20 cm. Kolor tkaniny może być dowolny, jednak dobrany do deseni i wzorów serwisu. Na przyjęcia bardziej uroczyste wskazany jest kolor biały. Niezbędnym elementem przy każdym nakryciu są serwetki. Serwetki (najlepiej płócienne) mogą być dekoracyjnie złożone, lub zwinięte w rulon, wsunięte w specjalne pierścienie i położone na talerzu do dania głównego lub z lewej jego strony.

Kwiaty

Warto również pomyśleć o innych dodatkach, które nadadzą uroczystego charakteru przyjęciu. Niezbędnym elementem dekoracyjnym są kwiaty, najlepiej żywe. Pięknie prezentują się ułożone w niskich bukiecikach lub jako pojedyncze gałązki przy każdym nakryciu. Nie stawiamy wysokich kwiatów, gdyż przeszkadzają lub "odgradzają" jednych gości od drugich. Jedynie, jeśli koniec stołu nie jest zajęty, to tam może stać wazon z wyższymi kompozycjami kwiatowymi.

Bileciki

Na większych przyjęciach można przy każdym nakryciu umieścić ozdobne bileciki z nazwiskami gości. Takie wizytówki będą pomocne przy dużej liczbie gości na przyjęciu gdyż wskazują miejsca przy stole. Pomocne są one z dwu powodów. Po pierwsze każdy gość wie, gdzie ma usiąść bez zbędnego przepychania się. Po drugie - umożliwiają posadzenie obok siebie osób, co do których mamy pewność, że mają sobie coś do powiedzenia lub rozdzielenie tych, które z różnych względów nie powinny być skazane na wspólne towarzystwo. Bileciki najładniej wyglądają wypisane ręcznie - sprawiają wówczas bardziej osobiste wrażenie.

Świece

Podniosły nastrój przyjęciu dodadzą świece, ustawione nie tylko na stole, ale też w kilku miejscach pokoju, bowiem światło tworzy klimat, decyduje o nastroju wnętrza, ożywia kolory. Mogą to być świece zapachowe, które w czasie palenia wydzielają aromat. Mogą mieć przeróżne kształty i kolory. Jednak muszą harmonizować z pozostałymi elementami na stole.

Zastawa

Naczynia powinny być w miarę jednakowe, a jeśli zachodzi konieczność użycia więcej niż jednego kompletu, to wszystkie powinny być ze sobą kolorystycznie dobrane. Rozstawia się je symetrycznie, w jednakowych odległościach od siebie i od brzegu stołu (1-2 cm). Na jedno nakrycie przeznaczamy ok. 60-70 cm stołu, aby siedzący goście mieli swobodę ruchów. Talerze głębokie stawiamy na talerze duże płaskie. Talerzyk deserowy, jeśli decydujemy się postawić na stole od razu, powinien znajdować się na lewo od głównego nakrycia, talerzyk z surówką ustawiamy również po lewej stronie nakrycia.

Sztućce

Sztućce układamy wg kolejności użycia - od zewnątrz sztućce do pierwszego dania, a od wewnątrz do ostatniego. Z lewej strony talerza kładziemy widelce (zębami w górę), zaś z prawej łyżkę (wgłębieniem do góry) i noże, ostrzem skierowane w stronę talerza. Jeśli serwujemy rybę to albo podajemy dwa widelce wówczas jeden leży po lewej stronie talerza, ale są też specjalne sztućce do ryb. Pamiętajmy, że widelce i noże do przystawek są mniejsze niż te do dań głównych.

Nad talerzem układamy sztućce do deserów; łyżeczkę nad widelczykiem, przy czym trzonek łyżeczki znajdować się winien z prawej, a widelczyka z lewej strony.

Kieliszki

Kieliszki stawiamy na prawo od talerza. Jeśli podajemy po kilka kieliszków, to rozstawiamy je od strony prawej ku lewej, lekko ukośnie, według kolejności serwowania napojów.
Podawanie potraw

Przy podawaniu potraw obowiązują pewne zasady w doborze naczyń:
• śledzie - na szklanych półmiskach,
• zimne mięsa i wędliny na owalnych lub prostokątnych półmiskach,
• galarety mięsne - wykłada się z naczyń w których były zastudzane na półmiski,
• konserwy rybne - w wytartych i otwartych puszkach na talerzykach,
• sałatki i surówki - na półmiskach prostokątnych porcelanowych lub szklanych, w szklanych salaterkach,
• zupy - w wazie lub wyporcjowane w talerzach głębokich, w bulionówkach podaje się zupy czyste, a w filiżankach zupy kremy,
• warzywa gorące, ziemniaki, kasze, kluski - w salaterkach,
• mięsa gorące - na owalnym lub okrągłym półmisku,
• sosy zimne i gorące - w sosjerkach lub innych małych naczyniach ustawionych na talerzu,
• owoce - na paterach lub w koszykach,
• desery zimne - w pucharkach lub salaterkach szklanych
• kawę, herbatę - w filiżankach ze spodeczkami.

Naczynia, w których podawane są potrawy powinny być zaopatrzone w sztućce do nabierania.
Ważna jest również właściwa obsługa gości przy serwowaniu posiłków. Potrawy na półmiskach i w salaterkach podaje się zachodząc od lewej strony siedzącego gościa, natomiast naczynia z wyporcjowanymi potrawami jak zupy, gorące przekąski, kawę i herbatę podaje się z prawej strony. Również z prawej strony nalewa się alkohol i napoje. Brudne naczynia zbiera się zachodząc od prawej strony gościa.

Irena Kaus

11.05.2010