|
Zachodnia kukurydziana stonka korzeniowa
Nowy szkodnik kukurydzy w Europie stwierdzony
po raz pierwszy w Jugosławii w roku 1992. W latach 1994/95
zaatakował w tym kraju około 400 tys. hektarów kukurydzy.
Źródła podają, że w ciągu dnia chrząszcz może przelecieć 30
do 40 km, a w ciągu roku może poszerzyć swój zakres o 60 do
100 km. Może też być przeniesiony różnymi środkami transportu
w dowolne miejsce. Ponieważ chrząszcz jest już w Czechach,
Słowacji i na Ukrainie należy być przygotowanym na jego pojawienie
się w Polsce i w naszym województwie. Szkody wyrządzane przez
tego szkodnika dochodzą do 90% w przypadku uprawy kukurydzy
w monokulturze, gdyż zwalczanie jego jest bardzo trudne. Ponieważ
kukurydza ma w naszym województwie bardzo duże znaczenie gospodarcze
trzeba już w tej chwili podejmować wszelkie środki ochronne.
Zachodnia kukurydziana stonka korzeniowa jest szkodnikiem
kwarantannowym podlegającym obowiązkowi zwalczania.
Każdy kto nabędzie informację o podejrzeniu wystąpienia szkodnika
ma obowiązek zawiadomienia o tym Wojewódzkiego Inspektora
Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa (tel. 085 652-11-54)
lub wójta, burmistrza, prezydenta miasta.
Najważniejsze informacje umożliwiające rozpoznanie szkodnika
i objawy żerowania:
Szkodnik występuje przede wszystkim na kukurydzy ale
może wystąpić na trawach, złożonych, strączkowych, dyniowatych.
Chrząszcze obu płci mają barwę od żółtej do zielonej.
Pokrywy posiadają po bokach po jednym czarnym pasku. Samica
ma długość 4,2-6,8 mm, samiec 4,4-6,6 mm. Żerują na liściach,
wiechach a później na znamionach słupków kwiatów kukurydzy.
Liście są zjadane częściowo lub w całości. Uszkodzenie znamion
kukurydzy powoduje obniżenie liczby zapylonych kwiatów, przez
co kolby są niewielkie, a niekiedy zniekształcone i zawierają
małą liczbę nasion, które mogą być zdeformowane.
Larwy bezpośrednio po wylęgu mają 1,2 mm długości,
a ostatecznie dorastają do około 13 mm. Ciało larw jest wysmukłe
i pomarszczone, barwy białej lub kremowej, z wyrażną ciemniejszą
głową. Larwy uszkadzają korzenie. Wierzchołki porażonych korzeni
stają się brązowe, a wewnątrz korzeni widoczne są chodniki
wygryzione przez larwy. Uszkodzone korzenie zasiedlane są
przez różne patogeny, co przyczynia się do gnicia korzeni.
Następuje ograniczenie pobierania wody i substancji mineralnych
przez roślinę. Skutkiem tego jest zahamowanie wzrostu i więdnięcie
roślin, zniekształcenie pędów i wyleganie. Przy silnym porażeniu
rośliny można łatwo wyciągnąć z gleby.
Biologia. Szkodnik ma tylko jedno pokolenie w ciągu
roku. Zimuje w glebie w stadium jaja. Wylęg z jaj następuje
w maju lub czerwcu, a wylęgłe larwy dostają się do korzeni
kukurydzy. W początkach lipca następuje przepoczwarczenie
się larw, a wylot chrząszczy następuje pod koniec lipca lub
na początku sierpnia. Chrząszcze żerują na kukurydzy a w sierpniu
i wrześniu samice składają do gleby jaja w grupach w pobliżu
korzeni kukurydzy. Jedna samica składa ok. 1000 sztuk jaj
o barwie żółtawo białej wielkości 0,5 mm. Stadium jaja jest
doskonale przystosowane do niskich temperatur. Jeśli w następnym
roku na polu pojawi się ponownie kukurydza nasilenie szkodnika
jest gwałtowne. Jeśli wylęgłe larwy nie znajdą kukurydzy giną
a szkodnik może przetrwać jedynie w małych ilościach na innych
gatunkach roślin.
Apelujemy do rolników - plantatorów kukurydzy do włączenia
się w działania pracowników Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji
Ochrony Roślin i Nasiennictwa zmierzające do wczesnego wykrycia
szkodnika i uniemożliwienia jego rozprzestrzeniania się.
mgr inż. Tadeusz Puścian
Opracowano na podstawie materiałów WIIORiN w Białymstoku i
materiałów PZPK w Poznaniu.
|
