|
Dla pszczelarzy początkujących
Ogólne zasady pracy w pasiece
Pszczoły posiadają
wrodzony instynkt obronny swego gniazda i zapasów miodu zgromadzonych
w ulu. Fakt ten wymaga od pszczelarza znajomości zasad obchodzenia
się z pszczołami by obronność tą łagodzić a nie potęgować.
Pszczoły podobnie jak inne żywe organizmy,
aby wydajnie pracowały muszą mieć zapewniony spokój. Rozdrażnione
pszczoły gorzej pracują, utrudniają pracę pszczelarzowi i
mogą stanowić niebezpieczeństwo dla ludzi i zwierząt. Dlatego
człowiek powinien obchodzić się z pszczołami tak, aby nie
zakłócać naturalnego spokoju. Pamiętać należy, że na zachowanie
się pszczół mają wpływ również (poza pszczelarzem) inne czynniki
środowiskowe (pogoda, pożytek) itp.
W pasiece zawsze należy zachować spokój, nie należy głośno
krzyczeć, biegać, stukać w ule, również pewne zapachy mogą
też drażnić pszczoły, np. zapach środków chemicznych, alkoholu,
perfum i potu. Szczególnie drażniąco działa nas nie zapach
własnego jadu, wydzielanego w czasie żądlenia lub wskutek
gniecenia pszczół podczas przeglądu. Podobną gotowość do obrony
wykazują robotnice podczas wiatru, chłodu oraz przed burzą
i nagłą utratą pożytku (np. skoszenie plantacji kwitnących
roślin, z których pszczoły zbierały nektar).
Pszczoły nie lubią ubrań włochatych (swetry)
i włosów. Dlatego do pracy w pasiece należy się odpowiednio
ubierać, szczególnie zaś osłonić twarz i włosy zakładając
siatkę ochronną oraz kombinezon lub fartuch. Jeżeli pracujemy
w fartuchu konieczne jest przepasanie się paskiem, ponieważ
przy zbyt luźnym, pszczoły łatwo dostają się pod spód. Ubranie
robocze należy często prać.
Poza tym agresywność pszczół zmienia się
w zależności od pory roku. Wiosną przeważnie pszczoły są najłagodniejsze.
Latem szczególnie w drugiej połowie agresywność wzrasta, co
jest związane z brakiem pożytku, rabunkami i wzrostem liczebności
starszych pszczół w rodzinie. Cecha ta może zależeć też od
rasy pszczół i może być dziedziczona. Dlatego należy prowadzić
selekcję w pasiece i wprowadzać do hodowli pszczoły łagodne.
Należy też unikać pozostawienia na pasieczysku
nawet na krótką chwilę rzeczy, które mogą zachęcić pszczoły
do rabunku, np. ramki z miodem lub inne rzeczy pachnące miodem
i woskiem. Pozostawienie zbyt długo otwartych uli może być
przyczyną rabunku w pasiece. Bardzo ważnym czynnikiem panowania
nad pszczołami jest spokojne zachowanie się i opanowane ruchy
pszczelarza. Gwałtowne ruchy mogą wzbudzać agresywne zachowanie
się pszczół. Stąd należy unikać w pasiece wykonywania takich
ruchów. Błędem jest np. oganianie się od pszczół.
Na przebieg i sprawność wykonania prac duży wpływ ma sposób
podkurzania. Umiejętne posługiwanie się dymem jest podstawą
pracy przy pszczołach. Poprawne odymianie uspokaja pszczoły,
natomiast nadmierne daje skutek odwrotny. Używanie dymu w
nadmiernej ilości zwłaszcza gorącego lub o ostrym zapachu
nie uspokaja rodziny lecz ją drażni. Najlepszy dym daje suche
próchno z drewna drzew liściastych.
Antoni Zaleski
|